AdviseurMindset
StartendeOndernemers
Nieuws en updates
Je wilt producten verkopen, maar je hebt geen zin om meteen een grote voorraad in te kopen. Of je hebt een winkel, webshop of ander verkoopkanaal en wilt het assortiment uitbreiden zonder zelf alle producten te financieren. Verkopen in consignatie kan dan interessant zijn.
Leestijd: 6 minuten
Bij consignatie spreek je met een leverancier of producent af dat je producten verkoopt die nog eigendom van de leverancier blijven. Je betaalt de leverancier pas wanneer een product daadwerkelijk is verkocht. De verkoop wordt vervolgens afgerekend volgens de afspraken die jullie vooraf hebben gemaakt. Daarmee verschilt consignatie van een normale inkoop waarbij je de producten direct aanschaft en vervolgens zelf het risico van onverkochte voorraad draagt.
Bij consignatie legt een leverancier producten bij jou neer met de bedoeling dat jij deze voor hem verkoopt. De producten blijven eigendom van de leverancier totdat ze aan een klant worden verkocht, tenzij jullie contract andere afspraken bevat.
Je spreekt bijvoorbeeld af dat je twintig producten in je winkel krijgt. Je hoeft die producten niet vooraf te betalen. Verkoop je er vijf, dan betaal je de leverancier volgens de afgesproken voorwaarden over die vijf verkochte producten. De overige vijftien blijven voorlopig in consignatie.
Daarmee verschuift een deel van het voorraad- en verkooprisico van de verkoper naar de leverancier. Voor jou als ondernemer kan dat aantrekkelijk zijn, omdat je minder geld hoeft vast te leggen in voorraad.
Stel dat je een cadeauwinkel begint en een lokale maker van keramiek vraagt om twintig handgemaakte mokken in je winkel te leggen. De maker wil graag een verkooppunt in jouw winkel, maar jij wilt niet direct twintig mokken inkopen.
Jullie spreken af dat een mok voor €25 aan de consument wordt verkocht. Van iedere verkochte mok ontvang jij bijvoorbeeld €8 als vergoeding en ontvangt de maker €17. Je hoeft de maker dus niet vooraf €340 te betalen voor twintig mokken.
Verkoop je in de eerste maand zes mokken, dan worden alleen die zes afgerekend. De overige veertien mokken zijn nog niet verkocht en blijven volgens de gemaakte afspraken in de winkel liggen.
Bij een normale inkoop koop je de producten van de leverancier. Vanaf dat moment zijn ze jouw voorraad en draag je in principe ook het risico dat je ze niet verkoopt. Bij consignatie blijven de producten doorgaans eigendom van de leverancier totdat ze worden verkocht.
Dat verschil is belangrijk voor je financiële risico. Wanneer je voor €5.000 aan producten inkoopt en ze vervolgens moeilijk verkocht krijgt, zit er €5.000 aan geld vast in voorraad. Bij consignatie kan dat risico aanzienlijk kleiner zijn.
Consignatie kan vooral interessant zijn voor ondernemers die een assortiment willen aanbieden zonder grote voorinvestering. Denk bijvoorbeeld aan een startende winkel die verschillende lokale producten wil testen. Ook een bestaande winkel kan met consignatie nieuwe merken of productcategorieën uitproberen.
Een conceptstore kan bijvoorbeeld sieraden, kunst, woonaccessoires en kleding van verschillende makers aanbieden. Een boekhandel kan bepaalde uitgaven van kleine uitgevers op consignatie verkopen. Een bloemenwinkel kan lokale kunst of handgemaakte vazen aanbieden zonder deze vooraf volledig in te kopen.
Ook in de online verkoop kan consignatie voorkomen. Een webshop kan producten van een leverancier aanbieden en pas financieel met die leverancier afrekenen wanneer een bestelling daadwerkelijk wordt verkocht. Daarbij moeten wel duidelijke afspraken worden gemaakt over voorraad, verzending, retouren en aansprakelijkheid.
Consignatie is niet alleen interessant voor de ondernemer die verkoopt. Ook een producent of leverancier kan er voordeel van hebben. Een klein merk krijgt bijvoorbeeld toegang tot een winkel waar het anders moeilijk binnenkomt.
Een lokale producent van verzorgingsproducten kan zijn producten bijvoorbeeld bij verschillende conceptstores neerleggen. De winkels hoeven geen grote voorraad in te kopen en de producent krijgt meerdere fysieke verkooppunten. Voor beide partijen kan het een manier zijn om een nieuw product of merk in de markt te testen.
Een belangrijk onderdeel van een consignatieovereenkomst is de verkoopprijs. Spreek af wie de consumentenprijs bepaalt en of de verkoper deze prijs zelfstandig mag aanpassen.
Ook moet duidelijk zijn wat er gebeurt bij kortingen, acties en aanbiedingen. Als jij een product voor €30 mag verkopen, maar de leverancier uitgaat van een vaste afrekening op basis van €30, kan er een probleem ontstaan wanneer jij het product tijdens een actie voor €25 verkoopt.
Leg daarom vooraf vast wie beslissingen over de prijs mag nemen en hoe eventuele kortingen financieel worden verwerkt.
Er zijn verschillende manieren om de financiële verdeling te regelen. Je kunt bijvoorbeeld een vast bedrag per verkocht product afspreken. Een andere mogelijkheid is een percentage van de verkoopprijs.
Stel dat een product €100 kost en je ontvangt 30 procent van de verkoopprijs. Dan is jouw vergoeding €30 en gaat €70 naar de leverancier. Bij een ander product kan bijvoorbeeld een vaste verkoopprijs en vaste inkoopprijs worden afgesproken.
Welke methode je kiest, is een commerciële afspraak tussen de partijen. Het belangrijkste is dat voor beide ondernemers duidelijk is hoeveel er wordt afgerekend en op welk moment.
Dit is een van de belangrijkste punten om vooraf te regelen. Een product kan beschadigd raken in je winkel, zoekraken of worden gestolen. Omdat het product bij consignatie vaak nog eigendom is van de leverancier, betekent dat niet automatisch dat de leverancier ook altijd het risico draagt.
Maak daarom duidelijke afspraken over diefstal, beschadiging, verlies, transport en opslag. Kijk ook naar je verzekeringen. Een situatie waarbij je voor duizenden euro's aan producten van anderen in je winkel hebt liggen, kan gevolgen hebben voor de manier waarop je verzekerd moet zijn.
Ook hierover moet je vooraf afspraken maken. Misschien wil de leverancier de producten na drie maanden terughalen. Misschien mogen ze langer blijven liggen of spreken jullie af dat ze na een bepaalde periode worden vervangen door nieuwe producten.
Dit is vooral belangrijk wanneer je beperkte winkelruimte hebt. Als verschillende leveranciers allemaal producten op consignatie willen plaatsen, kan je winkel langzaam vollopen met voorraad waar je zelf geen eigenaar van bent.
De administratieve verwerking van consignatie kan anders zijn dan bij een normale inkoop. Wie juridisch en fiscaal als verkoper optreedt, welke facturen worden uitgereikt en wanneer btw verschuldigd is, hangt af van de concrete constructie en de afspraken tussen de partijen.
Daarom is het verstandig om niet alleen een commerciële afspraak op papier te zetten, maar ook vooraf te controleren hoe je de transacties in je administratie moet verwerken. Zeker wanneer je met verschillende leveranciers werkt of wanneer de leverancier in het buitenland gevestigd is, kunnen de btw-regels extra aandacht vragen.
Hoewel je misschien begint met een eenvoudige afspraak met een lokale ondernemer, is het verstandig om de belangrijkste voorwaarden schriftelijk vast te leggen. Daarmee voorkom je dat jullie later een verschillende interpretatie hebben van de gemaakte afspraken.
Neem bijvoorbeeld op welke producten worden geleverd, wie eigenaar blijft, welke verkoopprijzen gelden, hoe de vergoeding wordt berekend, wanneer wordt afgerekend en wat er gebeurt met onverkochte producten.
Ook afspraken over beschadiging, diefstal, retouren, garantie, promotie, voorraadcontrole en beëindiging van de samenwerking horen daarin thuis.
Voor een starter kan consignatie een manier zijn om een assortiment op te bouwen zonder direct veel geld in voorraad te steken. Je kunt bovendien verschillende producten testen voordat je besluit welke producten je structureel wilt inkopen.
Dat kan bijvoorbeeld interessant zijn wanneer je een fysieke winkel begint en nog niet weet welke productcategorieën aanslaan. Je kunt met enkele leveranciers een consignatieafspraak maken en na een aantal maanden bekijken welke producten daadwerkelijk verkopen.
Daar staat tegenover dat je vaak een deel van je marge afstaat aan de leverancier en dat je minder volledige controle hebt over de voorraad. Ook kan de administratieve verwerking meer aandacht vragen.
Stel dat je een kleine kledingwinkel begint. Een lokale ontwerper wil twintig kledingstukken bij jou neerleggen. De kleding blijft eigendom van de ontwerper totdat deze wordt verkocht. Jullie spreken af dat jij 35 procent van de gerealiseerde verkoopprijs ontvangt.
Een jurk wordt verkocht voor €120. Volgens de afspraak ontvang jij €42 en wordt €78 aan de ontwerper afgedragen. Verkoop je vijf jurken, dan reken je vijf verkochte jurken af. De overige kledingstukken blijven volgens de afgesproken voorwaarden beschikbaar voor verkoop.
Voor jou betekent dit dat je het merk kunt aanbieden zonder vooraf twintig jurken in te kopen. Voor de ontwerper betekent het dat de kleding een verkooppunt krijgt en potentiële klanten het product fysiek kunnen bekijken.
Een interieurwinkel kan werken met lokale kunstenaars en ontwerpers. Schilderijen, keramiek of designobjecten kunnen in de winkel worden tentoongesteld en verkocht. De kunstenaar ontvangt de afgesproken opbrengst wanneer een werk wordt verkocht.
Voor de winkel kan dit extra aantrekkingskracht opleveren zonder dat er vooraf grote bedragen in kunstvoorraad worden geïnvesteerd. Voor de kunstenaar ontstaat een extra verkoopkanaal.
Consignatie vermindert het bedrag dat je vooraf in voorraad hoeft te investeren, maar het betekent niet automatisch dat je onderneming financieel gezond is. Je moet nog steeds rekening houden met huur, personeel, marketing, transport, verzekeringen en andere bedrijfskosten.
Ook kan het gebeuren dat een product goed verkoopt, maar dat jouw vergoeding per product relatief klein is. Kijk daarom niet alleen naar de omzet, maar vooral naar de marge die voor jou overblijft. Een product dat snel verkoopt is niet automatisch interessant wanneer er nauwelijks iets aan te verdienen valt.
Consignatie kan een interessante manier zijn om als startende ondernemer een assortiment op te bouwen en nieuwe producten te testen. Het verlaagt de voorinvestering en kan een aantrekkelijke samenwerking zijn tussen een verkoper en een producent of leverancier.
Het succes staat of valt echter met duidelijke afspraken. Wie eigenaar is van de voorraad, wie welk risico draagt, hoeveel jij verdient, wanneer wordt afgerekend en wat er met onverkochte producten gebeurt, moet vooraf helder zijn.
Twijfel je over een consignatieconstructie of over de financiële, fiscale of juridische gevolgen ervan? Dan kan het verstandig zijn om je afspraken vooraf door een deskundige te laten beoordelen. Op StartendeOndernemers.nl zijn ruim 50 gespecialiseerde adviseurs vertegenwoordigd. Iedere adviseur heeft een eigen profielpagina waarop je kunt bekijken waarbij deze kan helpen en direct contact kunt opnemen.
Voor een starter kan consignatie een slimme manier zijn om eerst de markt te verkennen voordat je grote bedragen in voorraad investeert. Maar ook hier geldt: een goed idee wordt pas een goede zakelijke afspraak wanneer beide partijen precies weten waar ze aan toe zijn.
