Waarom wil je eigenlijk ondernemer worden? Het lijkt misschien een eenvoudige vraag, maar het antwoord is belangrijker dan je denkt. De reden waarom je voor jezelf wilt beginnen, bepaalt namelijk voor een groot deel hoe je naar het ondernemerschap kijkt en welke keuzes je onderweg maakt.
Leestijd: 7 minuten
Misschien heb je een geweldig idee voor een product. Misschien wil je een eigen bedrijf beginnen omdat je meer vrijheid zoekt. Of misschien ben je je baan kwijtgeraakt, kun je geen werk vinden of zie je weinig mogelijkheden op de arbeidsmarkt. Al deze redenen kunnen aanleiding zijn om te gaan ondernemen. Maar niet iedere motivatie is automatisch een goede basis voor een succesvol bedrijf.
Een veel voorkomende reden om te gaan ondernemen is dat je iets hebt bedacht waarvan je denkt dat anderen het willen kopen. Misschien heb je een nieuw product ontwikkeld, een handige oplossing voor een bestaand probleem gevonden of een dienst bedacht waar volgens jou behoefte aan is.
Dit kan een sterk uitgangspunt zijn, maar alleen een goed idee is niet genoeg. De belangrijkste vraag is niet of jij enthousiast bent over je product, maar of klanten ervoor willen betalen. Een goed idee wordt pas een onderneming wanneer er een markt voor is en je in staat bent om daar voldoende omzet uit te halen.
Veel mensen dromen van een bestaan waarin ze zelf bepalen wanneer, waar en met wie ze werken. Geen manager die vertelt wat je moet doen, geen vaste werktijden en zelf kunnen beslissen welke opdrachten je aanneemt. Dat klinkt aantrekkelijk en vrijheid kan inderdaad een belangrijke reden zijn om ondernemer te worden.
Toch is het goed om jezelf af te vragen wat je precies onder vrijheid verstaat. Als ondernemer bepaal je misschien zelf wanneer je werkt, maar klanten hebben verwachtingen, deadlines moeten worden gehaald en facturen moeten worden betaald. Zeker in de eerste jaren kan het ondernemerschap juist betekenen dat je meer uren werkt dan toen je in loondienst was.
Je krijgt dus niet automatisch meer vrije tijd. Je krijgt vooral meer verantwoordelijkheid en de mogelijkheid om zelf keuzes te maken.
Ook de wens om meer geld te verdienen kan een motivatie zijn om een eigen bedrijf te beginnen. Als ondernemer is je inkomen in theorie niet gebonden aan een vast salaris en kun je groeien door meer klanten te bedienen, betere producten te verkopen of je bedrijf uit te breiden.
Maar de werkelijkheid is vaak minder eenvoudig. Een bedrijf starten betekent niet automatisch dat je rijk wordt. Veel ondernemers bouwen jarenlang aan hun onderneming voordat ze een stabiel inkomen hebben. Sommigen verdienen uiteindelijk meer dan in loondienst, anderen verdienen minder. Ook kan het inkomen sterk wisselen per maand of per seizoen.
Wie uitsluitend ondernemer wil worden om snel rijk te worden, kan daarom beter eerst kritisch naar de haalbaarheid van dat plan kijken.
Soms is ondernemen geen langgekoesterde droom, maar een gevolg van omstandigheden. Je raakt je baan kwijt, je werkgever stopt of je functie verdwijnt. Misschien lukt het niet om snel nieuw werk te vinden en lijkt een eigen bedrijf een logische volgende stap.
Ook dat kan uiteindelijk een goede beslissing zijn. Een gedwongen verandering kan soms leiden tot een onderneming die veel beter bij je past. Toch is het verstandig om niet vanuit paniek een bedrijf te beginnen. Een onderneming heeft tijd nodig om klanten en omzet op te bouwen. Als je direct inkomen nodig hebt, kan het verstandig zijn om eerst goed te kijken naar je financiële situatie en eventueel ondernemerschap te combineren met ander werk.
Ook wanneer je langere tijd geen passende baan kunt vinden, kan ondernemerschap een mogelijkheid zijn. Misschien beschik je over kennis en ervaring waarmee je als zelfstandige aan de slag kunt.
Maar ook hier geldt dat ondernemen geen alternatief is voor een baan zonder dat je daarvoor iets hoeft te verkopen. Als ondernemer moet je zelf klanten vinden, opdrachten binnenhalen, offertes maken, facturen versturen en je administratie regelen. Werkloosheid op zichzelf is daarom geen garantie dat ondernemerschap bij je past.
Sommige mensen worden vooral ondernemer omdat ze zich niet prettig voelen in een traditionele werkomgeving. Ze willen zelf beslissen hoe ze hun werk uitvoeren, met welke klanten ze werken en welke waarden voor hen belangrijk zijn.
Dat kan een heel sterke motivatie zijn. Ondernemen geeft je inderdaad de ruimte om een bedrijf te bouwen dat aansluit bij jouw ideeën en manier van werken. Tegelijkertijd moet je bereid zijn om verantwoordelijkheid te nemen voor die vrijheid. Als iets niet goed gaat, kun je de schuld niet bij een manager of werkgever leggen. Jij bent degene die de beslissingen neemt en de gevolgen daarvan draagt.
Het beeld van het ondernemerschap is niet altijd hetzelfde als de dagelijkse werkelijkheid. Op sociale media zie je misschien ondernemers die vanuit een zonnige bestemming werken, hun eigen agenda bepalen en vertellen over hun financiële successen. Dat beeld kan inspirerend zijn, maar het is slechts een deel van het verhaal.
Als ondernemer ben je misschien vrij om je eigen werktijden te bepalen, maar je bedrijf kan tegelijkertijd veel van je tijd vragen. Een klant die dringend hulp nodig heeft, een storing op je website of een belangrijke deadline wacht niet altijd tot het jou uitkomt. Zeker als je onderneming nog klein is, ben jij vaak degene die alles doet.
Ondernemerschap kan uiteindelijk meer vrijheid opleveren, maar meestal moet je die vrijheid eerst opbouwen. Door processen te automatiseren, medewerkers in te schakelen of bepaalde werkzaamheden uit te besteden, kun je op termijn meer afstand nemen van de dagelijkse operatie. Dat is echter een proces dat tijd en investeringen vraagt.
Voordat je begint, is het verstandig om jezelf eerlijk af te vragen of je de eigenschappen en omstandigheden hebt die passen bij het ondernemerschap. Je hoeft geen geboren verkoper te zijn en je hoeft ook niet overal verstand van te hebben. Wel moet je bereid zijn om te leren, verantwoordelijkheid te nemen en regelmatig beslissingen te maken zonder dat je precies weet wat de uitkomst zal zijn.
Ook moet je kunnen omgaan met onzekerheid. Een maand kan financieel uitstekend verlopen, terwijl je de maand daarna minder opdrachten hebt. Een klant kan onverwacht vertrekken of een belangrijke investering kan duurder uitvallen dan gepland.
Als je vooral verlangt naar zekerheid, een vast inkomen en duidelijke werktijden, kan ondernemerschap soms behoorlijk tegenvallen. Als je juist energie krijgt van zelfstandigheid, kansen ziet en bereid bent om risico's te accepteren, kan het ondernemerschap juist heel goed bij je passen.
Een goede voorbereiding kan veel onzekerheid wegnemen. Je hoeft niet zelf op iedere vraag het antwoord te hebben. Op StartendeOndernemers.nl zijn ruim veertig adviseurs vertegenwoordigd die ondernemers kunnen helpen bij onder andere het maken van een ondernemingsplan, financiën, belastingen, marketing, juridische zaken en bedrijfsstrategie. Iedere adviseur heeft een eigen profielpagina waarop je meer informatie kunt vinden en eenvoudig contact kunt opnemen.
Juist voordat je start, kan het verstandig zijn om je plannen met een deskundige te bespreken. Een adviseur kan je helpen om je ideeën kritisch te bekijken en te ontdekken waar nog aandachtspunten liggen. Dat betekent niet dat iemand voor jou beslist of je ondernemer moet worden, maar wel dat je beter voorbereid aan je onderneming kunt beginnen.
De beste reden om te gaan ondernemen is misschien wel dat je een kans ziet om waarde te creëren. Je wilt een probleem oplossen, een product verkopen, een dienst aanbieden of iets bouwen waar klanten daadwerkelijk behoefte aan hebben. Als daar ook een persoonlijke motivatie bij komt, zoals vrijheid, zelfstandigheid of de wens om je eigen ideeën uit te voeren, heb je een goede basis.
Maar vergeet niet dat ondernemerschap geen garantie is op vrijheid of rijkdom. Het is een manier van werken waarbij kansen en risico's hand in hand gaan. Wie met realistische verwachtingen begint, is vaak beter voorbereid op de momenten waarop het tegenzit en kan daardoor ook meer genieten van de momenten waarop het goed gaat.
Er bestaat geen perfecte reden om ondernemer te worden. De één begint vanuit een droom, de ander vanuit noodzaak en weer een ander ontdekt pas gaandeweg dat het ondernemerschap goed bij hem of haar past. Wat je uitgangspunt ook is, probeer vooral eerlijk te zijn over je verwachtingen.
Ondernemen kan je veel brengen: zelfstandigheid, voldoening, vrijheid en de mogelijkheid om iets van jezelf op te bouwen. Maar daar staan verantwoordelijkheid, onzekerheid en hard werken tegenover. Weet waarom je wilt beginnen, onderzoek of jouw idee levensvatbaar is en zorg dat je weet waar je aan begint. Dan vergroot je de kans dat jouw keuze voor het ondernemerschap niet alleen een spannende stap is, maar ook een succesvolle.