Parttime ondernemen en inkomstenbelasting: hoe werkt dat?

Steeds meer mensen starten naast hun baan, studie of uitkering een eigen onderneming. Maar hoe zit het dan met de inkomstenbelasting? Moet je als parttime ondernemer belasting betalen? En ben je automatisch ondernemer voor de Belastingdienst?

Leestijd: 7 minuten

Het korte antwoord: ja, je moet je inkomsten opgeven. Maar de manier waarop hangt af van jouw situatie.

Parttime ondernemen: maakt dat fiscaal verschil?

Voor de inkomstenbelasting maakt het niet uit of je fulltime of parttime onderneemt. De Belastingdienst kijkt niet naar het aantal uren, maar naar de aard van je activiteiten.

Zodra je activiteiten:

• plaatsvinden buiten de hobby- of familiesfeer (dus in het economisch verkeer),
• met de bedoeling om winst te maken,
• én die winst ook redelijkerwijs te verwachten is,

dan heb je een bron van inkomen. En dan moet je die inkomsten één keer per jaar aangeven in je aangifte inkomstenbelasting.

Stap 1: Is er sprake van een bron van inkomen?

Je hebt een bron van inkomen als je voldoet aan deze drie voorwaarden:

• Je verricht activiteiten in het economisch verkeer (niet alleen voor vrienden of als hobby).
• Je hebt de bedoeling om winst te maken.
• Het is redelijk om te verwachten dat je winst kunt maken.

Voldoe je niet aan één van deze voorwaarden? Bijvoorbeeld omdat je iets gratis doet of structureel verlies maakt zonder winstverwachting? Dan hoef je deze activiteiten niet op te geven.

Voldoe je wél aan deze drie voorwaarden? Dan ga je naar stap 2.

Twijfel je hierover? Dan is het verstandig om dit niet zelf te gokken. Een fiscaal adviseur of boekhouder kan snel beoordelen hoe de Belastingdienst jouw situatie waarschijnlijk ziet. Op onze website vind je adviseurs die ondernemers begeleiden bij dit soort vraagstukken. Iedere adviseur heeft een eigen pagina waar je direct contact kunt opnemen.

Stap 2: Ben je ondernemer voor de inkomstenbelasting?

Niet iedereen die onderneemt, is automatisch ondernemer voor de inkomstenbelasting. Dat is een belangrijk onderscheid.

De Belastingdienst kijkt naar onder andere:

• voldoende zelfstandigheid
• voldoende omvang van de activiteiten
• continuïteit
• ondernemersrisico

Ondernemersrisico betekent bijvoorbeeld:

• je loopt risico op niet-betalende klanten
• je investeert in je bedrijf
• je hebt meerdere opdrachtgevers
• je bent zelf verantwoordelijk voor je winst of verlies

Twijfel je? Dan kun je de ondernemerscheck van de Belastingdienst doen. Dat geeft een goede indicatie.

Ben je ondernemer voor de inkomstenbelasting?

Dan doe je aangifte als ondernemer. Je vult het winstgedeelte in en geeft je winst op. Je kunt mogelijk gebruikmaken van ondernemersfaciliteiten zoals:

• mkb-winstvrijstelling
• kleinschaligheidsinvesteringsaftrek (KIA)
• zelfstandigenaftrek (mits je aan het urencriterium voldoet)
• startersaftrek (ook afhankelijk van urencriterium)

Let op: voor sommige aftrekposten moet je voldoen aan het urencriterium (minimaal 1.225 uur per jaar aan je onderneming besteden).

Voor veel parttime ondernemers is dat niet haalbaar.

Stap 3: Geen ondernemer? Dan ben je resultaatgenieter

Voldoe je niet aan de voorwaarden voor ondernemerschap, maar heb je wel een bron van inkomen? Dan geef je je inkomsten aan als:

Inkomsten uit overige werkzaamheden

Je bent dan geen ondernemer voor de inkomstenbelasting, maar een zogeheten resultaatgenieter.

Je berekent je winst door:
opbrengsten – kosten = resultaat

Dit resultaat geef je op in je aangifte inkomstenbelasting.

Het verschil met ondernemer zijn zit vooral hier:

• je kunt geen gebruik maken van ondernemersaftrekken
• je hebt geen recht op zelfstandigenaftrek of startersaftrek
• je vult een andere rubriek in bij je aangifte

Wat als je ook in loondienst bent?

Veel parttime ondernemers hebben daarnaast een baan of pensioen.

In je aangifte inkomstenbelasting staan deze gegevens meestal al vooraf ingevuld, inclusief de ingehouden loonheffingen. Die controleer je en pas je zo nodig aan.

Je inkomsten uit je onderneming moet je zelf toevoegen.

Je doet dus één keer per jaar aangifte waarin al je inkomsten samenkomen:

• loon
• pensioen
• uitkering
• winst uit onderneming of resultaat uit overige werkzaamheden

Wat is het verschil tussen ondernemer en resultaatgenieter?

Zowel de ondernemer als de resultaatgenieter:

• doen één keer per jaar aangifte inkomstenbelasting
• geven hun winst op
• berekenen winst door kosten van opbrengsten af te trekken

Het grote verschil:

Als ondernemer kun je gebruikmaken van fiscale ondernemersvoordelen.

Als resultaatgenieter niet.

Dat kan een aanzienlijk verschil maken in hoeveel belasting je uiteindelijk betaalt.

Veelvoorkomende situaties bij parttime ondernemers

In de praktijk zien we dat bij parttime ondernemers de omvang van de activiteiten vaak te beperkt is om als ondernemer voor de inkomstenbelasting te worden aangemerkt. Zij vallen dan in de categorie “inkomsten uit overige werkzaamheden”.

Dat is niet per definitie nadelig, maar je hebt minder fiscale voordelen.

Praktische tips voor parttime ondernemers

• Houd je inkomsten en kosten goed bij.
• Reserveer geld voor belasting (je betaalt vaak achteraf).
• Controleer jaarlijks of je situatie is veranderd.
• Doe bij twijfel de ondernemerscheck.
• Laat je adviseren of geef je administratie uit handen.

Waarom professioneel advies geen luxe is

Veel parttime ondernemers proberen in het begin alles zelf te regelen. Dat is begrijpelijk. Je wilt kosten besparen en je hebt het gevoel dat je administratie overzichtelijk is. Toch zijn fiscale regels complex en veranderen ze regelmatig. Wat vandaag logisch lijkt, kan morgen net anders uitpakken door nieuwe wetgeving of aangepaste interpretaties van de Belastingdienst.

Een fout in je aangifte is bovendien snel gemaakt. Dat kan betekenen dat je aftrekposten misloopt waar je wél recht op had, dat je onnodig veel belasting betaalt of dat je later wordt geconfronteerd met correcties en naheffingen. Zeker wanneer je ondernemen combineert met loondienst of andere inkomsten, wordt de fiscale puzzel al snel ingewikkelder dan gedacht.

Via onze website zijn gespecialiseerde adviseurs aangesloten die ondernemers begeleiden. Ook wanneer je doorgroeit van parttime naar fulltime ondernemerschap kan deskundige begeleiding het verschil maken tussen reactief bijsturen en strategisch vooruitkijken.

Elke adviseur heeft een eigen profielpagina waar je meer informatie vindt over zijn of haar expertise en waar je direct contact kunt opnemen. Zo combineer je de vrijheid van zelfstandig ondernemerschap met de zekerheid van professionele ondersteuning.

Handige links

• Doe de Ondernemerscheck
• Checklist inkomstenbelasting Belastingdienst
• Ondernemersfaciliteiten, welke zijn dat?

Foto: Belastingdienst